У СВК “Крышылавічы” многа аптымізму, але мала толку

У сельскім клубе, дзе сабраліся калгаснікі, амаль не было вольных месцаў. У СВК ўсяго працуе 121 чалавек, і 76 з іх прысутнічалі на сходзе.

Становішча, у якім знаходзіцца калгас, выдатна апісаў старшыня СВК Сяргей Хадатчук. І хоць яго выступленне было абвеяна нафталінам савецкага мінулага, сярод крытыкі і аптымістычных логунгаў гучалі канкрэтныя і зразумелыя лічбы.

У планах старшыні на ўзроўні лозунгаў прагучала асноўная задача – не паўтарыць мінулыя памылкі і зрабіць стаўку на павышэнне якасці прадукцыі і дысцыпліну. Па ўсіх галінах вытворчасці: раслінаводстве, жывёлагадоўлі, забеспячэнні тэхнікай – кіраўнік даў зразумелую інфармацыю. Толькі вось аптымізму Сяргея Іванавіча можна пазайзросціць. Ён назваў канкрэтную лічбу: за 2015 год зарабіць на 8 млрд рублёй (!) больш, чым у мінулым. За 2014 год валавы даход склаў звыш 14 млрд рублёў. Калі цэны на прадукцыю вырастуць у два разы, то яшчэ ёсць шанс, што задачу выканаюць. У іншай сітуацыі нават цікава, на чым востраўцы і кругаўцы заробяць такія грошы.

“Папярэдні год быў цяжкі, але дзякуючы самаадданай працы механізатараў, жывёлаводаў, спецыялістаў і іншых удзельнікаў гаспарчага працэсу большасць пастаўленых задач была выканана”, – сказаў старшыня.

Пры беглым аналізе яго даклада напрошваўся несуцяшальны вывад. Нават аптымістычныя прагнозы кіраўніка гаспадаркі, пра якія ён казаў, не дазволяць вывесці гаспадарку на ўзровень, калі калгаснікі будуць зарабляць хаця б у два разы больш, чым зараз, а прыбытак складзе не сімвалічныя 17 млн рублёў за год, якія агучыў С. Хадатчук. Хаця які там прыбытак, гэтая лічба атрымалася толькі з улікам дзяржаўных датацый. Рэальна СВК закончыла б год са стратамі.

Адну з галоўных прычын цяжкага стану сельгаскааператыва Сяргей Іванавіч назваў: гэта прадукцыя сельскай гаспадаркі танная, а тэхніка, запчасткі, ўгнаенні вельмі дарагія.
Падчас даклада старшыні СВК закралася сумненне, на чым жа будуць эканоміць калгаснікі. Вось толькі некалькі прыкладаў. “Маецца поўны набор шырокаахопнай вытворчай тэхнікі, у тым ліку два камбініраваныя агрэгаты, якія за адзін заход выконваюць некалькі аперацый з высокай агратэхнічнай якасцю, што дазваляе зэканоміць у два-тры разы матэрыяльныя затраты, – сказаў старшыня. – Але, на жаль, яны ў нас два не працуюць…”

Далей ён нешта казаў пра тое, што вінаваты ў гэтым круговіцкія землі, дзе ляснула ўся гэтая тэхніка. Далей сказаў, што ў СВК ёсць 13 трактароў, з якіх два – гэта энерганасычаная і высокатэхналагічная тэхніка – “Джон-Дзір” і “МТЗ-3022”. Толькі якраз гэтыя два трактары таксама не працуюць. На рамонт “Джон- Дзіра” трэба 130 млн рублёў, на рамонт рухавіка “МТЗ-3022” – 90 мільёнаў.

Па словах С. Хадатчука, важнейшая стратэгічныя культура – збожжа. Але за мінулы год ураджайнасць склала 25,7 ц/га. Сярэдняя ўраджайнасць у раёне – 29,6 ц/га. Прычына – мала арганікі і мінеральных угнаенняў. А дзе яны возьмуць грошы на ўгнаенні, калі іх няма на рамонт?

Асноўная кармавая культура – кукуруза. Засеялі ёю 321 гектар, а ўраджайнасць атрымалі 151 ц/га. Некалькі гадоў таму было больш – больш за 260 ц/га.
Агульны недабор грошай, якія страцілі толькі на жывёлагадоўлі, склаў 1 млрд 115 млн 200 тыс рублёў. Па словах старшыні, гэтай сумы смела хапіла б, каб чатыры месяцы выплачваць зарплату ўсім работнікам СВК. (Ну, калі пры сярэдняй у 2 млн 605 тысяч, то не хапіла б. А калі плаціць людзям менш, то можна было б і на пяць расцягнуць – заўвага аўтара).

“У гаспадарцы адсутнічае заатэхнік-селекцыянер, – сказаў старшыня. – Тады хто будзе вырашаць гэтыя пытанні?” У каго пытаўся Сяргей Іванавіч, было незразумела. З залы ніхто не адказаў. Сам ён таксама не даў адказу. Хто гэта будзе вырашаць – засталося таямніцай.

Хадатчук не хаваў негатыўных момантаў і крытыкаваў. Праўда, прозвішчы вінаватых не называў. “Не на патрэбным узроўні знаходзіцца дысцыпліна. Многія работнікі маюць заўвагі і вымовы, спазняюцца на работу і не дабываюць да канца працоўнага дня. А калі і знаходзяцца на рабоце, то не выконваюць абавязкі”, – казаў кіраўнік.

Калі судзіць па рэакцыі залы, то калгаснікаў зацікавіў толькі той момант, калі гаварылася пра зарплату. Вось што агучыў старшыня СВК “Крышылавічы”: «Сярэднямесячная зарплата ў СВК за 2014 год у цэлым склала 2 млн 605 тыс руб. У жывёлаводаў – 2 млн  803 тыс.руб, у трактарыстаў – 3 млн 509 тыс. руб, у вадзіцеляў – 2 млн 230 тыс., у паляводаў – 2 млн 88 тыс. рублёў. Для параўнання: ў 2013 годзе сярэдняя зарплата была 2 млн 220 тыс. руб.»

З залы пасля гэтага пачуўся гул і рэпліка: “Ды ніхто у нас столькі не палучае!” Па словах работнікаў, у многіх зарплата не дацягвае і да 2 мільёнаў.

Канешне, былі на сходзе і прыемныя моманты, і Сяргей Хадатчук адзначыў тых людзей, на якіх трымаецца калгас і што хоць павольна, нягледзячы на цяжкае становішча, нейкія зрухі да лепшага, на яго думку, усё ж ёсць. Ён адзначыў наступных работнікаў СВК: трактарыста Уладзіміра Пятровіча Канановіча, які на “Джон-Дзір” за сваю працу прадстаўлены да ўзнагароды ордэнам Працоўнай Славы. За ўнясенне ядахімікатаў, мінеральных угнаенняў старшыня СВК адзначыў Сяргея Міхайлавіча Курапаціна, за ўнясенне арганікі – Аляксея Антонавіча Сідарэвіча. Асаблівая падзяка выказана экіпажу камбайнераў-тысячнікаў Аляксандру Віктаравічу Шаматульскаму і Уладзіміру Канстанцінавічу Кораню, якія намалацілі 1239 тон зерня і рапсу. Не пакінуў старшыня без увагі і экіпаж Сяргея Міхайлавіча Курапаціна і Анатолія Васільевіча Ліска, якія на старэнькім камбайне “Ліда” намалацілі амаль паўтысячы тон збожжа. На адвозцы збожжа лідарам стаў Сяргей Яўгенавіч Цімашкевіч, які перавёз 1199 тон.

Напрыканцы даклада і падвядзення вынікаў за мінулы год старшыня падвёў да планаў на 2015-ты. Гучалі і канкрэтныя лічбы, і лозунгі.

Як выжыць у складанай сітуацыі (па версіі старшыні СВК “Крышылавічы)

— Павысіць самааддачу, дысцыпліну, пазбавіцца ад людзей, якія хочуць адпрацаваць гадзіны, а атрымаць не зарплату, а аклад.

— Патрэбна ў разы павысіць зарплату людзям, якія нястомна працуюць, прафесіяналам, якія не парушаюць працоўную дысцыпліну.

Цікава, якія людзі, згодна задумцы старшыні, увойдуць у гэты спіс і з якой даты будуць атрымліваць больш “у разы”? Калі “ў разы”, то нават пры павышэнні зарплаты ў два разы палявод павінен атрымліваць 4 млн рублёў, трактарыст – 7 млн, астатнія – пад 5 млн. Няблага. Добрыя планы.

Потым пайшло: зерня нажаць столькі, надаіць яшчэ больш, прывагі жывёлы павялічыць, нарошчваць пагалоўе, дабіцца высокіх надояў, дабіцца якасці малака сортам “экстра”, скараціць расходы ГСМ і г.д.

“Нягледзячы на высокі запланаваны ўзровень, усе паказчыкі рэальныя! Мы можам іх выканаць! Патрэбна смела, з аптымізмам, глядзець наперад!” – завяршыў свой даклад Сяргей Хадатчук.
Людзі пасля сходу і цудоўнага канцэрта “Мірскіх музыкаў” з Баранавіцкага раёна, па словах гледачоў, выйшлі з клуба і, смела гледзячы наперад, пакрочылі да магазіна…