Паветра радзімы – яно асаблівае…

Прадаўцамі працуюць Марына і Таня – сімпатычныя, рухавыя, прыветныя маладзіцы. Неяк заходжу ў магазін і бачу: Таня сядзіць і пакуе ў мяшочкі з агульнай скрынкі пячэнне, а па яе твары цякуць слёзы. Яна не плача, не галосіць, не ўсхліпвае, сядзіць са спакойным выразам твару, па якім, здаецца, самі па сабе цякуць і цякуць слёзы.

Я – да яе:
– Што, Таня, здарылася?
– Ды нічога. Усё нармальна.
– Але ж — слёзы…

А цяпер невялікае адступленне пра Таню, каб стала зразумелай прычына яе слёз.

Таня – сімпатычная маладая жанчына. Родам яна з Бранска. Працавала прадаўцом у Маскве. Наш малады вясковец – з тых, што ездзяць на заробкі ў Расію, – пазнаёміўся з ёю ў Маскве. Маладыя людзі пакахалі адзін аднаго. І прамяняла Танюша сталічнае жыццё на вясковую палескую глыбінку. Жывуць пакуль у бацькоў мужа, гадуюць сынка. Муж па-ранейшаму ездзіць у Расію, Таня працуе ў вясковым магазіне. Купілі домік у вёсцы, прыводзяць яго да ладу, каб зажыць самастойна.

І вось Таня распавядае:
– Пакупнікоў сёння няма, і вырашыла я, каб часу не марнаваць, расфасаваць па мяшочках пячэнне. Прынесла скрынку з пячэннем, раскрыла, фасую. А пах ад пячэння такі прыемны, такі смачны, і, здаецца, нават знаёмы. Гляджу на этыкетку на скрынцы і бачу: ”Бранская кандытарская фабрыка”. Божачка, гэта ж фабрыка, ля сцен якой прайшло маё дзяцінства, бо жылі мы непадалёку ад яе, а гуляць любілі ля самых яе сцен. Мы яшчэ і таму там гулялі, што перападалі нам, дзятве, ласункі ад яе работнікаў.

І ўспомніўся мне родны горад, дом, дзяцінства, родныя…

Вось, аказваецца, які ён моцны – пах радзімы, пах дзяцінства… Мабыць, самы салодкі (з фабрыкай ці без яе) пах на свеце.

Паплач, Таня, паплач. Твае слёзы – святыя слёзы. Чыстая душа твая стане ад іх яшчэ святлейшай. Тыя, каго называюць бязроднымі ці перакаці-полем, не плачуць ні ад паху радзімы, ні ад яе радасці ці гора.

Вось, падумалася мне, каб мы маглі плакаць па радзіме, то меней было б сярод нас тых, хто толькі і лічыць, што радзіма нам нешта павінна. Пры гэтым забываюць, што і ў нас ёсць абавязкі перад ёю. І немалыя.